Kategorie
Ptaki

Cyraneczka

Cyraneczka

Cyraneczka gniazduje na szerokim terytorium obejmującym całą Europę (z wyjątkiem południa), środek i północ Azji i prawie całą Amerykę Północną. Jest mało wybredna i ma mniejsze wymagania wobec swego ekosystemu niż krzyżówka. Po powrocie z zimowisk w Europie Południowej i w Afryce zatrzymuje się w pobliżu stawów i oczek wodnych, zadowala się także mokradłami. Niekiedy jej gniazda spotyka się w trawie lub we wrzosowiskach na lizjerach lasów, niezbyt daleko od wody. W przeciwieństwie do krzyżówki, cyraneczka gniazduje zawsze na ziemi. W kwietniu lub w maju samica znosi 10 jaj, które wysiaduje przez 23 dni. Po wykluciu się pisklęta pozostają w gnieździe przez 24 h, potem matka prowadzi je do wody. Gdy zagraża niebezpieczeństwo, małe reagują natychmiast na alarmujący głos matki i rozpraszają się w okolicy. Gdy matka nie jest zupełnie spokojna ostrzega swoje małe powtarzającymi się ruchami głowy do przodu i do tyłu. Pisklęta otaczają ją natychmiast i zostają przy niej. Od pierwszego dnia odżywiają się samodzielnie zbierając na wodzie owady.

Obecnie jest rzeczą pewną, że spadek populacji wszystkich gatunków kaczek w krajach uprzemysłowionych jest spowodowany głównie systematycznym usuwaniem roślinności brzegowej oraz zanieczyszczeniem wody odpadami przemysłowymi. Ochrona istniejącej szaty roślinnej i zadrzewianie brzegów są środkami walki z regresem kaczek i innych ptaków wodnych.

Cyranka i cyraneczka mają praktycznie taką samą wielkość i masę ciała. Zasadnicza różnica istnieje w upierzeniu godowym samców: samiec cyraneczki (1) ma głowę brązową z dwoma bocznymi brązowymi paskami obrzeżonymi na górze i na dole cienkimi żółtawymi liniami. Jego tułów jest szarawy, część lustra jest zielona z metalicznym połyskiem, reszta jest czarna. Na brzegach lustra, z przodu i z tyłu, znajdują się cienkie brunatnobiałe paski (3). Samica jest brązowa (2), lekko cętkowana, jej lustro jest w jednej trzeciej metalicznie zielone, w dwóch trzecich czarne, obrzeżone białawymi paskami (4). W przeciwieństwie do innych kaczek cyraneczki latają zygzakiem. Po wykluciu się pisklęta są pokryte brązowożółtym puchem (5). Ptak łowny.